बालपण काय किंवा तरुणपण काय, कसं तरी सरून जातं म्हणतात तेच खरंय. तेव्हा पायाला चक्रं लागलेली असतात, डोक्यात विचारांचं वारं असतं. दिवस कसा उजाडतो, कधी मावळतो याचा पत्ताही लागत नाही. पण या म्हातारपणाच्या बाबतीत मात्र तसं नाही. हे अगदी नकोनकोसं होऊन गळ्यात पडलेल्या एखाद्या जुन्या, फाटलेल्या गोणपाटासारखं वाटायला लागतं. अंगातून ताकद कधीच निघून गेलेली असते आणि माणसाचं माणूसपण फक्त एका जिवंत हाडामासाच्या सापळ्यात अडकून पडलेलं असतं. हे म्हातारपण म्हणजे धड नीटपणे जगताही येत नाही आणि हा हट्ट सोडून, हा पसारा आटपून या जगातून निघूनही जाता येत नाही. तेव्हा वाटून जातं की, साला हा मृत्यूही वेळेवर येत नाही. कुठेतरी लांब उभा राहून आपली चेष्टा करत, आपल्याकडे लक्ष नसल्यासारखा रेंगाळत राहतो आहे.
सगळं आयुष्य आपण ज्या गोष्टींसाठी धावलो, ज्या गरजांमागे लागलो, त्या सगळ्या या म्हातारपणात अक्षरशः फोल वाटायला लागतात. सकाळी उठल्यापासून रात्री डोळे मिटेपर्यंतचा हा मधला काळ म्हणजे केवळ एक रिकामा अवकाश वाटू लागतो. समोरच्या भिंतीवरच्या सरपटणाऱ्या पालीकडे पाहत, आसपास एकसारखं भिनभिन करणा-या माशीला हुसकावत तास न् तास घालवावे लागतात. पूर्वी कशाची तरी ओढ वाटत रहायची, आता मात्र कसलीच ओढ उरलेली नसते. इतकी वर्षे प्रेमाने विणण्यात घालवलेली ती वीण ही आता सैल झालीय की आपणच त्यातून गळून बाजूला पडलोय, हे सुद्धा समजेनासं होतं. पोराबाळांची, नातवंडांची आपली स्वतःची जगण्याची गणितं असतात. त्यांच्या आयुष्यात आपल्या या जीर्ण झालेल्या अस्तित्वाला कुठं जागा असणार.? आपण फक्त एका कोपऱ्यात पडून राहायचं आणि त्यांच्या गतीला अडथळा न ठरण्याची काळजी घ्यायची, अन् फक्त एवढंच तर आपल्या हातात उरलेलं असतं.
शरीर तर सोबतीचं नावच घेत नसतं. कधी गुडघे दुखतात, कधी पाठीचा कणा ताठ उभा राहू देईनासा होतो, तर कधी काहीही खाल्लं तरी पोटाला मानवत नाही. साधं पाणी प्यायची ही सोय उरलेली नसते. अन्नाची चव न कळण्याच्या त्या वयात, आता आपल्या हक्काच्या माणसांच्या शब्दांची गोडीही संपलीय, ही जाणीव तर एक क्षणही स्वस्थ बसू देत नाही. खरंतर या वयात माणसाला फक्त शांतता हवी असते, पण ती शांतता आतून पोखरत जाणारी नसावी, एवढीच काय ती त्याची अपेक्षा असते. पण आजूबाजूला पाहिलं की फक्त गडबड, गोंधळ आणि कोलाहल सुरू असलेला दिसतो. नव्या पिढीचा वेग, त्यांची भाषा, त्यांचे व्यवहार या सगळ्यात आपण कुठेतरी खूप मागे पडलोय, पार परके झालोय असं वाटत राहतं. स्वतःच्याच घरात आता आपण उपरे ठरतो आहोत, यासारखं दुसरं दुःख नाही.
आता या वयात जग सोडून जाण्याची भीती वाटत नाहीये , उलट तो एक सुटकेचा मार्ग वाटायला लागला आहे. पण निसर्गाचा नियमही किती विचित्र आहे पहा. जेव्हा जगायचं असतं, तेव्हा श्वास अपुरे पडतात, आणि जेव्हा सगळं संपवून टाकावसं वाटतं, तेव्हा हा पापी जीव काही केल्या साथ सोडत नाही. ही अशी कोंडी झाल्यावर माणसाने करायचं तरी काय.? एका बाजूला भूतकाळाच्या जळमटांनी भरलेल्या आठवणी आणि दुसऱ्या बाजूला भविष्यात अंधाराशिवाय काहीच न दिसणारं शून्य. या दोन टोकांवर हेलकावे खात राहणं म्हणजेच म्हातारपण का.?
हे जगणं आता केवळ सोपस्कार म्हणून बाकी उरलं आहे. रोज सकाळी चहाचा कप हातात घेताना वाटतं की, आजचा दिवस तरी शेवटचा ठरावा. पण पुन्हा तीच सकाळ, तोच कंटाळवाणा दुपारचा उकाडा आणि तीच एकाकी रात्र. आपण ज्या संस्कृतीत वाढलो, तिथं म्हणे वयोवृद्धांना मान असतो. पण आजच्या या कोरड्या, यांत्रिक जगात केवळ जिवंत असण्याला काही किंमत नसते. तुमच्या अस्तित्वाचा कोणाला काही उपयोग नसेल, तर तुम्ही फक्त एका अडगळीसारखे असता. कधी कधी वाटतं की दिवसभर फक्त आणि फक्त हसत रहावं... एकसारखं. या सगळ्यासकट स्वतःवरही खूप खूप हसावं. हे जगणं म्हणजे एक असा खेळ आहे, ज्याचे नियम आपल्याला कधी समजलेच नाहीत आणि आता खेळ संपवायची वेळ आली, तर पंचच गायब झालेत. धड मैदानाबाहेर जाता येत नाही आणि खेळात टिकून राहण्याची ताकद अंगात उरलेली नाही.!🎭
#आयुष्य_वगैरे ❤️🩹🫂
