मंगळवार, ३० जून, २०२६

आशिर्वाद... ❤️‍🩹🫂

प्रत्येक वर्षी कॅलेंडरचं ते एक पान समोर येतं, आणि मला कळून चुकतं की आता पुन्हा एकदा त्या आठवणी आपल्याला आरोपीच्या पिंजऱ्यात उभं करणार.


इतरांसाठी तो दिवस इतर दिवसांसारखाच असतो. ऑफिस सुरू असतं, रस्त्यांवरची गर्दी तशीच धावत असते, चहाच्या टपऱ्यांवर तेच हशे तसेच ऐकू येत असतात. पण माझ्या आत मात्र सगळं काही थांबलेलं असतं.


त्या दिवशी मी जगत नाही, फक्त श्वास घेत असतो.


मी स्वतःलाच समजावण्याचा प्रयत्न करतो की एवढी वर्षं झाली, आता सवय व्हायला हवी. पण काही तारखा सवयीच्या होत नाहीत, त्या फक्त एखाद्या जुनाट जखमेवरची खपली नकळतपणे काढून टाकतात.


आठवणींचंही एक विचित्र गणित असतं. त्या कधीच पूर्णपणे सोडून जात नाहीत. वर्षभर कुठेतरी शांत पडून राहतात आणि मग नेमक्या त्या दिवशी दार ठोठावतात, अगदी हक्कानं. मी त्या दाराला कुलूप लावण्याचा कितीतरी वेळा प्रयत्न केला. पण आठवणींना दार नसतं, त्या थेट मनातून आत येतात.


त्या दिवशी पुन्हा तुझा आवाज ऐकू यायला लागतो. पुन्हा तेच रस्ते, तीच गल्ली, तीच ठिकाणं, तेच क्षण डोळ्यांसमोर उभे राहतात. आणि सगळ्यात जास्त त्रास देतं ते म्हणजे, त्या सगळ्यात, त्या सगळ्या ठिकाणी मी तुला शोधणं आणि तिथं प्रत्येक ठिकाणी मला तुझ्यासोबत पाहणं.


काळ पुढे सरकतो म्हणे...


पण काही माणसं मात्र काळाच्या पुढे जातच नाहीत. ती एका दिवसात अडकून राहतात. शरीर वर्तमानात जगतं, पण मन वर्षानुवर्षं त्याच तारखेला उभं असतं.


लोक विचारतात, "अजून विसरला नाहीस?"


मी फक्त हसतो.


कारण विसरणं हा निर्णय नसतो, तो नशिबाने दिलेला आशीर्वाद असतो. आणि तो प्रत्येकाच्या वाट्याला येत नाही.


त्या दिवशी माझ्या चेहऱ्यावर दिसणारं शांत हास्य अनेकांना खरं वाटतं. पण त्या हसण्याच्या मागे किती किंकाळ्या गुदमरून पडलेल्या असतात, हे फक्त माझं मन जाणतं. रात्र होते. सगळे झोपतात. आणि मी पुन्हा एकदा त्या जुन्या दिवसासमोर बसतो. स्वतःशीच बोलतो, स्वतःलाच दोष देतो, स्वतःच स्वतःला सावरतो.


जेव्हा सकाळ होते तेव्हा आरशातला चेहरा तोच असतो, पण आतला माणूस पुन्हा एकदा मरून गेलेला असतो.


म्हणूनच कदाचित प्रत्येक वर्षी, त्या एका दिवशी मी वयाने मोठा होत नाही, फक्त दुःखाने थोडासा अधिक जुना होऊन जातो. आणि दुसऱ्या दिवशी पुन्हा नेहमीसारखा जगायला बाहेर पडतो. जणू काही काल काहीच घडलं नव्हतं. पण मला माहीत असतं, माझ्या आयुष्यात काही दिवस संपतच नाहीत. ते फक्त दरवर्षी पुन्हा जन्म घेतात, आणि त्या दिवसांसोबत मीही पुन्हा एकदा शांतपणे मरून जातो.!🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

सोमवार, २९ जून, २०२६

"साहेब, घरी जायचं आहे की नाही..?" ❤️‍🩹🫂

काटा पाचवर येऊन स्थिरावला की ऑफिस सुटतं. बाकी सगळ्यांसाठी तो दिवस संपल्याची वेळ असते, पण माझ्यासाठी मात्र त्या क्षणापासून एका वेगळ्याच दिवसाची सुरुवात होते. कामाच्या व्यापात मनाला गुंतवून ठेवणारे तास संपतात आणि मनाला स्वतःशी झुंज द्यावी लागणारी संध्याकाळ सुरू होते.


त्या दिवशीही ऑफिसमधला शिपाई नेहमीप्रमाणे सहज म्हणाला, "साहेब, घरी जायचं आहे की नाही..?" त्याचा प्रश्न साधाच होता, पण त्या शब्दांनी माझ्या मनाच्या अतिशय खोल कप्प्यात दडवून ठेवलेल्या रिकामेपणाला स्पर्श केला. माझ्या चेहऱ्यावर उमटलेला क्षणिक बदल त्यालाही जाणवला असावा. त्याने पुढे काहीच बोलणं टाळलं. पण त्याच्या त्या एका प्रश्नाने माझ्या आत विचारांचं एक अखंड वादळ उठवलं होतं.

मी यंत्रवत संगणक बंद केला, टेबलावरची कागदपत्रं नीट लावली, बॅग खांद्यावर अडकवली आणि ऑफिसबाहेर पडलो. मागे शटर खाली ओढल्याचा खडखडाट झाला, कुलूप लागलं आणि दिवस संपल्याची अधिकृत नोंद झाली. शिपाई लगेचच आपल्या घरी निघून गेला. मी मात्र ऑफिस बाहेरच्या त्या माझ्या नेहमीच्या त्या कट्ट्यावर काही क्षण तसाच उभा राहिलो.


आता माझ्या समोरचा रस्ता माणसांनी आणि वाहनांनी भरलेला होता. प्रत्येकजण कुठल्यातरी ओढीने धावत होता. त्या धावण्यात एक आगतिक वेग होता. कारण त्या प्रत्येकाच्या प्रवासाच्या शेवटी कुणीतरी त्यांची वाट पाहत होतं. कुणासाठी गरमागरम चहा तयार असेल, कुणाच्या स्वागताला लेकरांचे हसरे चेहरे असतील, तर कुणाला उशीर झाल्याबद्दल हक्काने रागावणारं एखादं आपलं माणूस असेल.


आणि मी...?


मी ज्या घराकडे निघालो होतो, तिथे माझी वाट पाहत होत्या फक्त चार भिंती आणि एक असह्य शांतता. दारावरची बेल वाजवण्याची गरजच नव्हती, कारण आतून दरवाजा उघडायला कोणी नव्हतंच. स्वतःच कुलूप उघडायचं, अंधारात घरात प्रवेश करायचा आणि पुन्हा एकदा त्या शांततेला सामोरं जायचं., हा माझ्या आयुष्याचा रोजचा ठरलेला क्रम झाला होता.


माणूस घरासाठी आयुष्यभर झटत असतो, पण घर हे फक्त विटा, सिमेंट आणि छपराचं नाव नसतं. त्या भिंतींना जिवंत करणारी माणसं, त्यांचे आवाज, त्यांचा सहवास आणि त्यांच्या अस्तित्वाचा दरवळ यांमुळेच एखादी वास्तू खरं घर बनत असते. माझ्या घरात भौतिक सुखाच्या जवळजवळ सगळ्या सगळ्या गोष्टी आहेत, पण त्या घराचा आत्माच कुठेतरी हरवून गेला आहे.


घरी परतल्यावर "आलात का..?" असं प्रेमाने विचारणारं कोणी नाही. "आज एवढा उशीर का झाला..?" असं हक्काने रागावणारंही कोणी नाही. दिवसभर बाहेर कितीही लोकांच्या गराड्यात वावरलो, तरी दिवसाच्या शेवटी आपली वाट पाहणारं एकही हक्काचं माणूस नसणं, ही आयुष्यातली सर्वात मोठी पोकळी असते. ती पोकळी शब्दांत मांडता येत नाही, ती फक्त जगावी लागते.


हात पाय धुवून, धूप दीप लावून, कपडे बदलून सोफ्यावर बसल्यावर मी टीव्हीचा आवाज मुद्दामहून मोठा करतो. कदाचित त्या आवाजात घरातली शांतता विरघळेल, अशी एक निष्फळ आशा माझ्या मनात असते. पण उलट त्या कृत्रिम आवाजाच्या पलीकडे ती शांतता आणखी गडद होत जाते. ती हळूहळू मनात शिरते, आठवणी जाग्या करते आणि नकळत आत्म्यालाच कुरतडत राहते.


ऑफिसमध्ये कामामुळे दिवस कसा संपतो ते कळत नाही. जबाबदाऱ्या मनाला थकवतात, पण त्या मनाला व्यस्तही ठेवतात. मात्र संध्याकाळी पाच वाजल्यानंतर वेळेचं गणितच बदलून जातं. प्रत्येक मिनिट जड होत जातो, आणि प्रत्येक क्षण एखाद्या युगासारखा भासू लागतो.


ज्या घरासाठी माणूस दिवसभर कष्ट करतो, त्याच घराची पायरी चढताना जर पाय जड होत असतील, तर त्याहून मोठी शोकांतिका दुसरी कोणती असू शकते..? कारण त्या घरात माझी वाट पाहतं ते फक्त माझंच घर,  माझ्यासाठी जिवंत असलेलं एकही माणूस नाही.


हे वास्तव स्वीकारताना दररोज माझ्यातला एक भाग शांतपणे मरत असतो. तरीही दुसऱ्या दिवशी पुन्हा सकाळ होते. मी उठतो, ऑफिसला जातो, खुर्चीवर बसतो, कामाला सुरुवात करतो आणि जगासमोर पुन्हा एकदा हसतमुख 'साहेब' म्हणून उभा राहतो. कदाचित जगणं म्हणजे हाच रोजचा अभिनय असावा. आतून तुटत राहायचं आणि बाहेरून सावरल्याचा आव आणत पुढे चालत राहायचं.


आणि मग पुन्हा एकदा संध्याकाळ होते... काटा पाचवर येतो... आणि माझ्या एकाकीपणाचा नवा अध्याय पुन्हा सुरू होतो.!🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

रविवार, २८ जून, २०२६

शब्दांचा हा खेळ मांडला... ❤️‍🩹🫂

काही दिवस असेही असतात, जेव्हा संपूर्ण दिवस मी माणसांनी वेढलेलो असूनही संध्याकाळी मात्र स्वतःलाच अनोळखी वाटू लागतो. मला बोलावंसं तर खूप वाटत असतं, पण ऐकून घेण्यासाठी नेहमीप्रमाणेच एकही खांदा आसपास कुठेही दिसत नाही. मग शब्द घशातच अडकून राहतात आणि डोळे शांतपणे मनाचं ओझं वाहत राहतात. अशा वेळी हा कागदच एकमेव माणूस बनून माझ्या समोर येतो आणि माझा हात हातात घेऊन विनाअट, विनातक्रार माझ्या सोबतीला बसतो. तो मला मध्येच अडवत नाही, न्याय करत नाही, सल्ले देत नाही. तो फक्त शांतपणे माझी प्रत्येक वेदना, माझी प्रत्येक आठवण आणि मी न बोललेलं प्रत्येक वाक्य त्याच्या मिठीत सामावून घेत राहतो. कदाचित म्हणूनच मी लिहितो. लोकांना दाखवण्यासाठी नाही, तर स्वतःला वाचवण्यासाठी. मी लिहिलेल्या या प्रत्येक ओळीत माझा थोडासा श्वास असतो, प्रत्येक शब्दात एखादं मी न सांगितलेलं दुःख, आणि प्रत्येक विरामात कुणीतरी कधीतरी समजून घेईल, अशी अजूनही जिवंत असलेली एक छोटीशी भाबडी आशा. काही माणसं बोलून हलकी होतात, आणि काही माणसं लिहून जगत राहतात. हो.... मी बहुतेक त्या दुसऱ्या प्रकारातला आहे.!🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

( सौजन्य :- शरदबुवा महाराज मिरजकर )

काळाची गरज... ❤️‍🩹🫂

आजकाल माणसाच्या शरीरातला प्रत्येक दोष तर यंत्रांना सापडतोय, पण मनातल्या भेगा मात्र अजूनही कोणत्याच स्क्रीनवर दिसत नाहीयेत. आपल्या आजूबाजूला आपल्याला सतत दिसणा-या कित्येक हसऱ्या चेहऱ्यांच्या आड किती अबोल किंकाळ्या गुदमरून पडल्या आहेत, याचा अहवाल अजून कोणत्याच मशीनकडे नाहीये. माणसाने या विज्ञानाच्या साहाय्याने माणसाच्या शरीराचे नकाशे वाचायला तर शिकवले, पण एखाद्या व्यक्तीच्या मनाच्या अंधाऱ्या खोल्यांचे दरवाजे उघडणे मात्र कोणत्याही तंत्रज्ञानाला जमलेलं नाहीये. कदाचित पुढची सर्वात मोठी क्रांती ही याच प्रकारच्या एखाद्या नव्या यंत्रांची असेल, जिच्यामुळे माणसाच्या न बोललेल्या वेदनांना योग्य वेळी वाचा फुटेल. आणि असं काहीतरी होणं काळाची गरज बनलं आहे. कारण आजकाल अनेक जीव आजाराने नाही, तर मनातलं न ऐकलं गेल्यामुळे, योग्य वेळी मानसिक आधार न मिळाल्यामुळे आपल्यातून कायमस्वरूपी हरवत चालली आहेत.!🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

काय केलंस हे कृष्णा.. 🫂

रात्री अपरात्री फोन वाजला की आता हात नकळत थरथरतात. स्क्रीनवरचं नाव दिसण्याआधीच मनात शंभर शंका गर्दी करून उभ्या राहतात. कारण काही फोन आयुष्यभरासाठी माणसाच्या मनात भीतीचा एक कायमचा आवाज ठेवून जातात. 


महिनाभरापूर्वी एका जिवलग मित्राच्या जाण्याची बातमी अशाच एका फोनने दिली होती. त्या धक्क्यातून मन अजून बाहेर पडलंही नव्हतं. आणि आज पुन्हा पहाटेच्या अंधारात फोन वाजला... दुसऱ्या टोकाला शब्द कमी होते, पण शांततेचा आवाज खूप मोठा होता.


"कृष्णा गेला..." एवढंच ऐकलं... आणि क्षणभर सगळंच स्तब्ध झालं.

वयाच्या अवघ्या पंचेचाळीसाव्या वर्षी एखादा माणूस आयुष्याला इतका कंटाळतो, ही कल्पनाच अंगावर काटा आणणारी असते. दोन मुलं... दोघांचीही लग्नं झालेली... नुकतंच नवीन घर बांधलेलं... वरकरणी सगळं व्यवस्थित दिसणारं आयुष्य... पण माणसाच्या मनात कोणतं वादळ सुरू असतं, हे बाहेरून दिसत नाही. घरात पोहोचलो तेव्हा रडण्याचे आवाज सगळीकडे पसरले होते. पण त्या सगळ्या आवाजांमध्ये एक आवाज सतत कानावर आदळत होता. 


"कृष्णा... मी पुन्हा काहीच बोलणार नाही रे... फक्त परत ये..." 

तो हंबरडा कृष्णाच्या आईचा होता.


कृष्णाच्या दोन्ही मुलांनी आंतरजातीय विवाह केला होता. आणि नातवंडांनी घेतलेल्या या निर्णयांचा दोष आईच्या शब्दांतून सतत कृष्णाच्याच वाट्याला येत राहिला. ज्या शब्दांनी कदाचित त्याला रोज थोडं थोडं मोडलं असेल, त्याच शब्दांनी आज स्वतःलाच माफी मागितली होती. पण काही माफ्या खूप उशिरा जन्माला येतात. तेव्हा त्या ऐकण्यासाठी समोरचा माणूसच उरलेला नसतो. 


घरापासून थोड्याच अंतरावरच्या ओढ्यालगतच्या झाडाला त्याने आपला शेवटचा आधार बनवला होता. त्याच्या डोक्यावरच्या जखमा पाहताना मन सुन्न झालं. स्वतःला झाडावर लटकवण्यासाठी तो झाडावर चढताना कितीदा पडला असेल..? कितीदा पुन्हा उठला असेल..? प्रत्येक वेळी त्याच्या मनाने त्याला एकदा तरी विचारलं असेल का, "अजूनही परत फिरशील का..?" पण त्याच्या त्या मनाची जगण्याची इच्छा तर बहुतेक फार फार आधीच संपली होती.


आपण म्हणतो, "त्याने एका क्षणात निर्णय घेतला."

पण खरं म्हणजे असा निर्णय एका क्षणात होत नाही. तो अनेक अपमान, अनेक एकटेपणाच्या रात्री, अनेक न बोललेल्या वेदना आणि हजारो नि:शब्द अश्रूंनी तयार होत असतो.


माणूस गळफास एका दिवशी घेतो. पण त्याआधी तो स्वतःला कित्येक दिवस, कित्येक महिने, कधी कधी कित्येक वर्षं मनाने मारत असतो.

शेवटी मरतं ते शरीर नसतं. आधी आशा मरते, मग हसू मरतं, मग बोलणं मरतं, आणि एक दिवस जगण्याची इच्छाच मरून जाते.


तेव्हा उरतो फक्त एक निःशब्द देह... 

आणि मागे राहतात आयुष्यभर कानात घुमणारे काही शब्द..

"माझ्या लेकरा... कृष्णा... मी पुन्हा काहीच बोलणार नाही रे... 

फक्त एकदा परत ये..!" 🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

शनिवार, २७ जून, २०२६

चूक बरोबर योग्य अयोग्य... ❤️‍🩹🫂

घराबाहेर पडताना आपण कपडे घालतो, खिशात चावी टाकतो, सोबतीला मोबाईल घेतो, आणि अगदी कळत नकळत आणखी एक गोष्ट संगतीला घेतो, ती म्हणजे आपल्या मनात उसळणारा गोंधळ, एखाद्या गोष्टीबद्दलचा राग, किंवा घरातून बाहेर पडताना घरातल्या माणसांशी झालेला किरकोळ वाद. कुणी अपमानाची राख मनात घेऊन निघालेला असतो, कुणी कर्जाच्या चिंतेने पोखरलेला असतो, कुणी नात्यांच्या तुटलेल्या धाग्यांनी आतून रक्तबंबाळ झालेला असतो, तर कुणी आयुष्यभराच्या अपयशाचा राग स्वतःवरच धरून फिरत असतो. बाहेरून पाहिलं तर सगळे अगदी नेहमीसारखेच दिसतात. चेहऱ्यावर हसूही असतं, ओठांवर बोलणंही अगदी नॉर्मल असं असतं, पण आतल्या आत किती वादळं धुमसत असतात, याचा अंदाज समोरच्या माणसाला येणं शक्यच नसतं. म्हणूनच कधीकधी अगदी क्षुल्लक कारणावरून सुरू झालेला एखादा वाद अचानक पेट घेतो. एका शब्दाला दुसरा शब्द भिडतो. अहंकार विवेकाला मागे सारतो. राग डोळ्यांवर पडदा टाकतो. आणि पुढच्या काही क्षणांत आयुष्यभर भरून न निघणारी पोकळी निर्माण होते. कारण रागाला फक्त एक क्षण पुरेसा असतो, पण त्या क्षणाची शिक्षा मात्र अनेक आयुष्यं आजन्म भोगत राहतात. त्या दिवशीही कदाचित असंच काहीसं घडलं असेल. कोणाच्या मनात आधीपासूनच साचलेला राग, कोणाची न बोललेली घुसमट, कोणाचा दुखावलेला स्वाभिमान आणि त्यावर एका क्षुल्लक कारणाची ठिणगी, इतकंच. पण त्या ठिणगीने एका घराचा दिवाच विझवला. मयंक लोहार या नावामागे फक्त एक व्यक्ती नव्हती. कोणाचा मुलगा होता, कोणाचा भाऊ होता, कोणाच्या आयुष्याचा आधार होता. त्याच्या एका श्वासावर अनेक स्वप्नं उभी होती. पण एका अनियंत्रित क्षणाने ती सगळी स्वप्नं कायमची उद्ध्वस्त झाली. नंतर उरतात फक्त पोलीस पंचनामे, न्यायालयीन प्रक्रिया, वर्तमानपत्रातील मथळे आणि सोशल मीडियावर व्यक्त होणाऱ्या हळहळी. पण त्या सगळ्यांपलीकडे, एखाद्या घरात मात्र रोज एक ताट कमी वाढलं जातं, एखादी आई अजूनही संध्याकाळच्या वेळी दाराकडे पाहत बसते, एखाद्या वडिलांच्या डोळ्यांतलं पाणी आतल्या आत सुकत राहतं, आणि एखाद्या कुटुंबाच्या आयुष्यात वेळ कायमचा थांबून जातो. म्हणून प्रत्येक वेळी जिंकण्यापेक्षा, कधीतरी शांत राहणं अधिक महत्त्वाचं असतं. कारण समोरचा माणूस कोणत्या वेदनेशी झुंज देतोय, हे आपल्याला माहीत नसतं. त्याच्या मनात नेमकं काय चाललंय आपल्याला माहीत नसतं. एखाद्या किरकोळ गोष्टींवर तो कसा रिऍक्ट होईल हे ही आपल्याला माहीत नसतं. त्याचं पर्यावसान आपला जीव जाण्यापर्यंत होऊ शकतू, हे ही माहीत नसतं. आणि हे असं सगळं काही चुकीचं घडत असतानाही माणूस समाज म्हणून, समाजाचा एक घटक म्हणून कमी पडतो आणि जे काही घडत आहे ते थांबवण्याची, प्रतिकार करण्याची क्षमता असूनही षंढ होऊन उभा राहतो, आणि दररोजच एखादा मयंक लोहार शेकडो माणसांच्या गर्दीत तडफडत आपला जीव सोडतो.!🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

गुरुवार, २५ जून, २०२६

नियती निमित्त... ❤️‍🩹🫂

२०१६ च्या जून महिन्याचा शेवटचा आठवडा नुकताच सुरू झाला होता. पावसाने अजून मनासारखा मुक्काम केला नव्हता, पण माझ्या मनात मात्र आठवणींचे ढग आधीच दाटून आले होते. तुझा वाढदिवस अगदी दारात येऊन ठेपला होता. म्हणूनच त्या दिवशी दुसऱ्या एका मुलीला पाहायला जात असतानाही माझ्या मनात कुठेतरी तूच होतीस. शरीर त्या घराच्या दिशेने चाललं होतं, पण मन मात्र अजूनही तुझ्याच वाटेवर भटकत होतं. तसं त्याआधी दोन-तीन स्थळं पाहून आलो होतो. नेहमीसारखाच लगेचच जागेवरच होकार कळविला होता. पण कुठे गुण जुळले नाहीत, तर कुठे ग्रह नक्षत्रांनी आडवं येण्याचा हट्ट धरला. प्रत्येक वेळी काहीतरी कारण पुढे आलं आणि गोष्ट अर्धवट राहिली. यावेळी मात्र सगळंच वेगळं घडत होतं. याआधीही मी माझ्याबद्दल कधीच काहीही लपवलं नव्हतं, आणि आजही तेच केलं. जसा होतो तसा स्वतःला त्यांच्या समोर उभा केला. "भाकरी सोडली तर बाकी सगळा स्वयंपाक येतो," हेही सहज सांगून टाकलं. त्यावर तिचे आजोबा मनापासून हसले. "अहो, आमच्या मुलीलाही सगळा स्वयंपाक येतो... फक्त थोड्या संथगतीने करते. तेवढं सांभाळून घ्या," असं म्हणत त्यांनी वातावरण हलकं करून टाकलं. क्षणभर मला वाटलं, आयुष्य इतकं साधं आणि सहज असू शकतं का..? माझ्या पगाराबद्दल कुणी विचारलं नव्हतं. तरीही मी स्वतःहून तो विषय काढला. पुढे जाऊन "हे आधी सांगितलं नव्हतं," अशी कुणाची तक्रार राहू नये, एवढाच उद्देश होता. कारण नातं उभं राहत असेल तर ते सत्याच्या पायावरच उभं राहावं, ही माझी साधी अपेक्षा होती. मग अचानक तिच्या आजोबांनी आम्हा दोघांना अगदी शेजारी शेजारी उभं केलं. "जरा पाहूया, नेमकं उंच कोण?" म्हणत त्यांनी बारकाईने निरीक्षण केलं. काही क्षणांनी ते हसले आणि म्हणाले, "दोघांची उंची तर जवळजवळ सारखीच आहे." ती माझ्या इतकी जवळ उभी होती... पण त्या क्षणीही माझ्या डोळ्यांना तिचा चेहरा दिसत नव्हता. नकळत माझ्या मनाने तिच्या जागी तुझीच प्रतिमा उभी केली होती. काही क्षणांसाठी मला खरंच वाटलं... माझ्या शेजारी उभी असलेली व्यक्ती ही ती नसून तूच आहेस. काही भ्रमही कधी कधी किती जिवंत असतात ना..?

तिची लहान भावंडं माझ्याकडे कुतूहलाने पाहत होती. कुणी माझ्या शर्टाकडे पाहत होतं, कुणी चेहऱ्याकडे, तर कुणी उंचीकडे. एका कोपऱ्यात तिची आजी आणि तीन माम्या उभ्या राहून हळू आवाजात काहीतरी कुजबुजत होत्या. त्या घरात जवळजवळ प्रत्येक नजर माझ्यावर स्थिरावली होती. पण त्या सगळ्या नजरा माझ्याकडे असल्या, तरी माझं अस्तित्व मात्र तिथे नव्हतंच. मी कुठेतरी फार दूर... तुझ्या आठवणींच्या प्रदेशात हरवून गेलो होतो. अचानक माझ्या मोठ्या भावाने खांद्यावर हात ठेवला आणि मी भानावर आलो. तो शांतपणे म्हणाला, "त्यांनीही लगेचच होकार दिलाय... पण मला वाटतंय, तू आणि ते दोघेही थोडी घाई करताय. अजून एखादं-दुसरं स्थळ पाहूया का..? मला मुलगी खूपच नाजूक वाटतेय रे." त्याच्या शब्दांत विरोध नव्हता... फक्त काळजी होती.

माझ्या आयुष्याबद्दलची, माझ्या उद्याबद्दलची. पण मी मात्र नेहमीप्रमाणेच आतून निर्णय घेऊनच तिथे आलो होतो. यंदा काहीही झालं तरी लग्न करायचंच. आई-बाबांच्या खांद्यावरची ही मोठी जबाबदारी आता संपवायचीच. त्या दिवशी मला वाटत होतं की मी माझ्या आयुष्याचा निर्णय घेत आहे. पण आज मागे वळून पाहताना जाणवतं...

निर्णय माझा असला, तरी पटकथा कुणीतरी दुसराच लिहित होता, आणि त्या पटकथाकाराचं नाव होतं....., नियती.!🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

चिनू ताई...

कधी कधी संध्याकाळचा एखादा निवांत क्षण मनाला कुठल्याशा जुन्या वाटेवर घेऊन जातो ना. त्या वाटेवर ना कुठली घाई असते, ना वर्तमानाचं ओझं. तिथे फक्त आठवणी असतात, धूसर होत चाललेल्या, पण मनाच्या गाभाऱ्यात अजूनही तितक्याच जिवंत असलेल्या. अशाच एका संध्याकाळी मी घरात बसलो होतो. समोर खेळणाऱ्या छोट्याशा रिया राणीच्या खळखळून हसण्याने अचानक मनात कुठेतरी एक जुना दरवाजा उघडला. आणि त्या दरवाजातून तू बाहेर आलीस... अगदी लहानशी, चिमुकली, निरागस. आमची चिनू... चिनू ताई...


"ए विन्या काकू...!" "ओ काका...!" "ए श-या दादा...!"

तुझ्या त्या हाका अजूनही कानात तशाच घुमतात. घराच्या उंबरठ्यावरून आत येताना तुझ्या पावलांमध्ये एक वेगळाच उत्साह असायचा. जणू संपूर्ण घर हे तुझंच राज्य होतं आणि आम्ही सगळे तुझ्या त्या छोट्याशा राज्यातील प्रजा. त्या काळात दिवस कधी उगवायचा आणि कधी मावळायचा ते कळायचंच नाही. कारण घरात तुमच्या दोघा भावंडांचा सतत वावर असायचा. कधी भांडणं, कधी खेळ, कधी हट्ट, कधी रडणं, तर कधी निष्पाप हसणं. त्या सगळ्याने आपल्या घराच्या भिंती आणि आजूबाजूचा परिसर सुद्धा जिवंत झालेला असायचा. आज विचार केला तर वाटतं, त्या दिवसांत आमचं घर हे फक्त घर नव्हतं, ते खरंच एक छोटंसं गोकुळ होतं. 


माणसाच्या आयुष्यात काही चेहरे असे असतात की, ते काळाच्या पडद्यामागे कधीच जात नाहीत. वर्षे उलटतात, कॅलेंडरची पानं बदलतात, ऋतू बदलतात, केस पांढरे होतात, आठवणी धूसर होतात, पण काही चेहरे मात्र मनाच्या पटलावर अगदी जसेच्या तसे राहतात. चिनू ताई.., तुझा चेहरा त्यापैकीच एक. मला आजही आठवतंय, तू आजारी होतीस. तुला एक कडू औषध दिलं होतं. ते पिणं तुला अजिबात पसंत नव्हतं. ते औषध तसंच तोंडात घेऊन तू बराच वेळ रडत बसली होतीस. डोळ्यांतून अश्रू वाहत होते, पण औषध गिळायचं नाही हा तुझा निर्धारही तितकाच पक्का होता. त्या क्षणी आम्ही सगळे हसत होतो, पण आज त्या आठवणीकडे पाहिलं की मन नकळत जड होतं आणि डोळ्यांची कडा ओलावून जाते. 


आता या मधल्या काळात माझ्या आयुष्यात इतकी प्रचंड उलथापालथ होऊन गेली आहे की, त्यामुळे कधी कधी मनात असा विचार येऊन जातो की, तुम्हा दोघा भावंडांच्या बालपणाचं सुख नियतीने काही उगाचच माझ्या वाट्याला लिहिलं नव्हतं. बहुतेक नियतीला ही माझ्या वाट्याला पुढे काय काय लिहून ठेवलं आहे, हे चांगलंच ठाऊक होतं. म्हणून माझ्या आयुष्यात, भविष्यात माझ्या वाट्याला येणारी ती उणीव नियतीने तुम्हा भावंडांच्या बालपणीच्या रुपाने भरून काढली. आणि तुम्हा दोन्ही भावंडांनी ही आम्हाला जीव लावायला काही कसर बाकी ठेवली नव्हती. अक्षरशः तुमच्या मायबापाच्या जागेवर तुम्ही भावंडं आम्हाला पाहत असायचा.


काळाचं एक वैशिष्ट्य असतं. तो कुणासाठीही थांबत नाही आणि कुणाला मागे टाकून पुढे निघून जात नाही. तो सगळ्यांना सोबत घेऊन पुढे पुढे जातच राहतो. आणि मग एक दिवस अचानक लक्षात येतं की ज्या चिमुकल्या हातांनी आपलंही बोट धरून चालायला शिकलं होतं, ते हात आता स्वतः स्वतःच्या आयुष्याची दिशा ठरवू लागले आहेत. तुझ्याबाबतही तसंच झालं, आणि ते काही चुकीचं नाही. पंखात बळ आलं की घरट्याची कितीही ओढ वाटत असली तरीही पाखरांना घरटं हे सोडावंच लागतं. तू मोठी झालीस. तुझं जग बदललं. आमचंही बदललं. भेटीगाठी कमी झाल्या. गप्पाही कमी झाल्या. पूर्वीसारखा रोजच्या गाठीभेटी, तो सहवास राहिला नाही. पण काही नाती अशी असतात की त्यांना सततच्या भेटींची गरज नसते. ती मनातल्या एका कोपऱ्यात कायमस्वरूपी आहे तशीच त्याच जागेवर राहतात. आणि म्हणूनच आज जेव्हा आपली रिया राणी खेळताना, बागडताना , हसताना, रडताना, रूसताना दिसते तेव्हा माझं मन तिच्यात तुला शोधायला लागतं. तिच्या खोड्यांमध्ये, तिच्या हसण्यात, तिच्या रुसण्यात मला पुन्हा एकदा आमची तीच जुनी चिनू... चिनू ताई मला दिसते. जणू काळाने पूर्ण वर्तुळ पूर्ण केलं आहे की काय, असं वाटू लागतं. 


कधी कधी तर मनात विचार येतो की, जर या काळचक्राला मागे फिरवता आलं असतं तर.? जर त्या दिवसांना पुन्हा एकदा स्पर्श करता आला असता तर.? जर तुम्ही दोघं भावंडं पुन्हा एकदा तितकीच लहान झाला असता आणि आम्हीही त्या दिवसांत परत गेलो असतो तर.? पण तितक्यात 'वास्तव' हळूच खांद्यावर हात ठेवतं आणि सांगतं की शरदराव... आयुष्य हे फक्त पुढे जाण्यासाठीच असतं. बालपण परत येत नाही. ते क्षण परत येत नाहीत. परत सतत फिरून येतात, त्या फक्त आठवणी. आणि कदाचित म्हणूनच त्या इतक्या मौल्यवान असतात. आजच्या बदललेल्या जगात माणसं पूर्वीसारखी राहिली नाहीत, नात्यांची उबही काहीशी कमी झाली आहे. तरीही काही भावना अशा असतात की त्यांच्यावर काळाचा परिणाम होत नाही. त्या वर्षानुवर्षं तशाच राहतात. तुझ्याबद्दलची आमची भावना ही त्यापैकीच एक. 


चिनू ताई... तू आमच्यासाठी फक्त एक व्यक्ती नाहीस. तू आमच्या आयुष्यातील एका सुंदर काळाचं नाव आहेस. तू त्या दिवसांची आठवण आहेस, जेव्हा आपल्या गल्लीत, घरात निरागसतेचं राज्य होतं. तू त्या हसण्याचा आवाज आहेस, जो अजूनही आमच्या मनाच्या आणि घराच्या कोपऱ्यात घुमतो. आणि म्हणूनच, काळ कितीही पुढे गेला तरी, आयुष्य कितीही बदललं तरीही, आमच्या मनाच्या आकाशात तुझं स्थान त्या ध्रुवताऱ्यासारखंच राहणार आहे. स्थिर, अढळ आणि सदैव आठवणींचा प्रकाश देणारं.!🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

मंगळवार, २३ जून, २०२६

📍 पुणे... ❤️‍🩹🫂

कधी कधी काहीही विशेष कारण नसताना मी उगाचच पुण्यात येतो. काम असतं असं नाही, आणि नसतं असंही नाही. पण मनाला कारणांची गरज कुठे असते.? ते फक्त एखाद्या नावाकडे, एखाद्या आठवणीकडे ओढलं जातं आणि मग पाय आपोआप त्या या शहराच्या दिशेने वळतात.

तुझा पत्ता मला अजूनही तोंडपाठ आहे. इतका की डोळे मिटले तरी त्या रस्त्यांवरून मी अगदी सहज फिरत फिरत तुझ्या घराजवळ येऊ शकतो. पण गंमत बघ, इतक्या वर्षांत मी त्या भागात एकदाही पाऊल टाकलेलं नाही. जणू काही त्या रस्त्यावर पाऊल ठेवलं, तर इतकी वर्षे धरून ठेवलेला मनावरील ताबा सुटेल की काय अशी भीती वाटते. म्हणून मग मी शहरभर भटकत राहतो. तुझ्या सोबतीने, तुझा हात हातात घेऊन फिरायचं अशा माझ्या मनाने कधीकाळी ठरवलेल्या माझ्या मनातील जागा, ते माझे आवडीचे काही गल्ली बोळ, तुझी आणि ब-यापैकी सर्व महिला मंडळींची आवडती तुळशीबाग आणि संध्याकाळच्या गर्दीत हरवून गेलेल्या त्या रस्त्यांवर. पुण्यातील प्रत्येक जागा अजूनही मला माझ्या प्रेमाची, तुझ्या तुझ्या अस्तित्वाची साक्ष देत उभी आहे, असं वाटत राहतं. पण तितक्यात जाणीव होते की, हे सगळं असलं, इथं मी ही असलो तरीही, फक्त तू नाहीस, आणि कधी नव्हतीस ही. काही ठिकाणी बसलो की मला अक्षरशः वेळ थांबल्यासारखा वाटतो. आजूबाजूची माणसं येतात, जातात, उगाच काहीतरी बोलतात, उगाचच हसतात. पण माझ्या आत मात्र एक वेगळंच घड्याळ चालू असतं. ते सतत मागे फिरत राहतं. त्या दिवसांकडे... जिथं माझ्या आयुष्यात तू होतीस, आणि तेव्हा सगळं काही अगदी सोप्पं होतं.

मी खिशातून मोबाईल बाहेर काढतो. कॉन्टॅक्ट लिस्टमध्ये अजूनही सेव्ह असलेलं तुझं नाव शोधतो. कितीतरी उशीरापर्यंत त्या तुझ्या नावाकडे पाहत राहतो. तुझ्या त्या नावाखाली तुझा नंबर दिसत राहतो आणि मी त्या नंबरकडे तुझा एखादा फोटो असल्यासारखं पाहत राहतो. खरंच.. किती विचित्र असतं ना.? एखादी व्यक्ती आपल्या आयुष्यातून पूर्णपणे निघून गेलेली असूनही, आपण तिचा/त्याचा नंबर मात्र आपल्या मोबाईलमध्ये कायमस्वरूपी अजरामर करून ठेवतो. कधी कधी वाटतं, आता इतक्या जवळ तुझ्या गावात आलोय म्हटल्यावर तुला एखादा कॉल करून बघावा. कशासाठी..? तर फक्त तुझा आवाज ऐकण्यासाठी. काही विशेष बोलायचं नाही, काही चौकशी करायची नाही, काही मागायचं ही नाही, कोणताही जुना पुराना हिशोब मांडायचा नाही. फक्त एवढं कळावं की त्या आवाजात अजूनही मला ओळखण्याइतकी प्रेमाची ऊब शिल्लक आहे का.? पण का कुणास ठाऊक, अचानकच स्क्रीनवर तुझ्या नंबरभोवती फिरणारं ते बोट मागे सरकतं. कॉल लागत नाही, मी लावत नाही, म्हणून मग रिंग ही वाजत नाही, आणि आपलं संभाषण ही होतच नाही. मी तसाच, त्या कुठल्याशा वळणावर, कुठल्याशा कट्ट्यावर तसाच तासनतास त्याच जागेवर बसून राहतो. समोर पुण्याची संध्याकाळ महापालिकेच्या दिव्यांनी हळूहळू उजळत जाते. चाकरमान्यांची रस्त्यांवरची गर्दीही वाढत जाते. शहर आपल्या गतीने पुढे पुढे सरकत राहतं. फक्त मी मात्र एका जुन्या क्षणात अडकून पडलेला असतो. कदाचित या शहरात मी तुला शोधायला येत नाहीच. कारण मला ठाऊक आहे, तू आता इथे सापडणार नाहीयेस.

मी येतो ते फक्त "त्या माणसाला" भेटायला, जो "तुझ्यासोबत असताना मी होतो." आणि प्रत्येक वेळी परत जाताना, मला हवंहवंसं #पुणे मागे राहतं, मला हवीहवीशी #तू मागे राहतेस, पण न सांगता येणारी, मनात दाटणारी एक हुरहूर मात्र, पुन्हा माझ्या हातात हात घालून, माझ्यासोबत येते. बहुतेक काही नाती संपत नाहीत, ती फक्त एखाद्या शहरात कायमची राहायला जातात. आणि मग आपण आयुष्यभर त्या शहरात अधूनमधून मुक्काम करत राहतो.!🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

शनिवार, २० जून, २०२६

"बाप" झाल्याशिवाय "बाप" कळत नाही.. ❤️‍🩹🫂

जो तो नेहमीच आईच्या मायेचं गाणं गातो, आणि ते योग्यच आहे. पण घराच्या कोपऱ्यात शांतपणे उभा असलेला एक माणूस मात्र कायम शब्दांच्या बाहेर राहतो. तो म्हणजे बाप. घराच्या भिंतींना जर स्मरणशक्ती आणि वाचा असती, तर त्यांनी सांगितलं असतं की या घरात सर्वांत जास्त घाम कोणाचा सांडला. दाराच्या उंबरठ्याने सांगितलं असतं की पहाटे सर्वांत आधी बाहेर पडणारा आणि रात्री सर्वांत शेवटी परतणारा माणूस कोण होता. पण भिंती बोलत नाहीत, उंबरठे साक्ष देत नाहीत, म्हणून बापाची कहाणी नेहमीच अबोल राहून जाते. तो आयुष्यभर स्वतःला खर्च करत राहतो. अगदी मेणबत्तीसारखा. प्रकाश मात्र दुसऱ्यांच्या वाट्याला देतो. त्याच्या हातांवर पडलेल्या घट्टे कुणाला दिसत नाहीत, कारण लोकांचं लक्ष नेहमी त्याने उभ्या केलेल्या सुखाकडे, सुखी प्रपंचाकडे असतं. त्या सुखामागची झीज मात्र कुणी मोजत नाही, समजून घेत नाही. त्याच्या इच्छा, स्वप्नं फार मोठी नसतात. खरं तर कालांतराने त्याला स्वतःच्या इच्छाच उरत नाहीत. मुलाला चांगली शाळा मिळावी, मुलीच्या चेहऱ्यावर हसू असावं, घरात कुणी उपाशी झोपू नये, एवढ्याच काही गोष्टी त्याच्या स्वप्नांच्या यादीत राहतात. बाकी सगळं तो शांतपणे बाजूला ठेवत जातो. कधी त्याच्या शर्टाची कॉलर झिजलेली असते, कधी चप्पल तुटलेली असते, कधी चष्म्याची फ्रेम जुनी झालेली असते. पण नवीन वस्तू घेण्याचा विषय निघाला की त्याचा पहिला प्रश्न नेहमी एकच असतो, माझ्या मुलांना काही हवं आहे का.? त्याला त्याचा वाढदिवस साजरा करण्याची सवय नसते, आणि आवडही नसते. स्वतःसाठी भेटवस्तू मागण्याची इच्छा आणि हिंमत ही नसते. स्वतःच कौतुक ऐकण्याची अपेक्षा नसते. कारण त्याने आयुष्यभर जबाबदाऱ्यांवर प्रेम केलं असतं, अधिकारांवर नाही. कधी कधी तो थकतोही. खूप थकतो. पण त्याच्या थकव्याला वाचा नसतात. कारण त्याला शिकवलं गेलेलं असतं की पुरुषांनी रडायचं नसतं. त्यामुळे डोळ्यांत साचलेलं पाणी तो अनेकदा हसण्यात लपवतो आणि उरातील काळजी शांत एकांतात गिळून टाकतो.

मुलं मोठी होतात, आपापल्या आयुष्यात व्यस्त होतात. त्यांच्या यशाच्या कथा रंगू लागतात. त्या कथांमध्ये अनेकदा बापाचं नाव नसतं. पण त्या प्रत्येक यशाच्या पायथ्याशी त्याच्या त्यागाची माती मिसळलेली असते.

आणि मग एक दिवस अचानक जाणवतं की घरातला तो खंबीर आधार आता थकायला लागला आहे. चालण्याचा वेग मंदावला आहे. केसांवरची पांढरट चांदी आता भरपूर वाढली आहे. आवाजातला दम कमी झाला आहे. तेव्हा समजतं की जो माणूस आपल्यासाठी आयुष्यभर पर्वतासारखा उभा होता, तोही खरंतर हाडामांसाचाच होता.

बाप प्रेम व्यक्त करत नाही, तो प्रेम जगतो. तो काळजी बोलून दाखवत नाही, ती आपल्या कृतीतून दाखवतो. म्हणूनच कदाचित त्याचं महत्त्व उशिरा कळतं. आयुष्याच्या शेवटी जर कुणी त्याला विचारलं की, "तुझ्यासाठी तू काय कमावलंस?" तर कदाचित तो हसून आपल्या लेकरांकडे बोट दाखवेल. कारण स्वतःसाठी जगण्याची संधी त्याला फारशी मिळाली नसली, तरी आपल्या माणसांसाठी जगण्यातच त्याने संपूर्ण आयुष्याचं समाधान शोधलेलं असतं. आणि म्हणूनच बाप हा घरातील सर्वात शांत, सर्वात साधा, आणि तरीही सर्वात मोठा नायक असतो. त्याच्या त्यागाला आवाज नसतो, पण त्याच्याशिवाय कोणत्याही घराच्या सुखाची कहाणी पूर्ण होत नाही. खरंतर बापाचा कोणताही दिवस नसतोच, कारण त्या बापामुळेच आपला प्रत्येक दिवस असतो. तरीही कधी कधी एखाद्या विशेष दिवसाचं औचित्य वगैरे साधून या आपल्या बाप माणसाचं कौतुक करायला काही हरकत नसावीच ना.!🎭

#FathersDay ❤️

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

वेड माणसांचे हे... ❤️‍🩹🫂

त्या दिवशी तिच्याशी बोलत असताना ती अगदी सहजपणे मला म्हणाली की, "या देवानेही माझं कसलं नशीब लिहिलं आहे कुणास ठाऊक.?  ना कुणाची मैत्री मिळाली, ना कुणाचं प्रेम." तिच्या तोंडून निघालेले ते शब्द माझ्या कानांवर पडले आणि क्षणभरासाठी वेळ थांबून गेल्यासारखं वाटलं. तिचं बोलणं सुरू होतं, पण माझं मन मात्र कित्येक वर्षं मागे गेलं होतं, आणि त्या जुन्या आठवणींच्या गर्दीत मी स्वतःला शोधत होतो. मनात एकच विचार पुन्हा पुन्हा डोकावत होता की, खरंच तिला कधी कुणाची मैत्री मिळाली नव्हती.? खरंच तिच्यावर कुणी प्रेम केलं नव्हतं.? मग मी कोण होतो.? माझ्या भावना काय होत्या.? माझं तिला ते निस्वार्थ जपणं, तिच्यासाठी मनापासून झुरणं, तिच्या प्रत्येक आनंदात आनंदी होणं आणि तिच्या प्रत्येक दुःखाने आतून तुटून जाणं, हे सगळं नेमकं काय होतं.? बालपणापासून तिच्या आयुष्याच्या प्रत्येक पानावर अप्रत्यक्षपणे मी कुठे ना कुठे होतोच, पण या गोष्टीकडे तिचं कधीच जरासं ही लक्ष नव्हतंच. तिला लपून छपून पाहण्यात, तिच्या हसण्यात, तिच्या असण्यात माझं समाधान दडलं होतं. कधी कधी जेव्हा तिच्या डोळ्यांत अश्रू आलेले पहायचो, तेव्हा माझ्याही मनात वेदनांचं वादळ उठायचं. पण या सगळ्याची तिला कधी जाणीव झालीच नाही. कदाचित मीच माझ्या भावना व्यक्त करण्यात कमी पडलो असेन. कदाचित तिच्या आयुष्यात माझं स्थान इतकं साधं आणि सहज होतं की, त्यामागे दडलेलं माझं प्रेम तिच्या नजरेत कधी आलंच नाही. पण आज तिच्या त्या एका वाक्याने मात्र माझ्या मनात कितीतरी न बोललेल्या गोष्टी जाग्या झाल्या. मला तिचा राग आला नाही, उलट तिच्यासाठी वाईट वाटलं. कारण ती ज्या प्रेमाच्या शोधात होती, ते प्रेम अगदी बालपणापासूनच, तिच्या अगदी जवळ उभं होतं. ती ज्या मैत्रीची उणीव सांगत होती, ती मैत्रीही अगदी बालपणापासूनच तिच्या प्रत्येक सुख-दुःखात तिच्यासोबत चालत आली होती. बाकी आयुष्याचा हा किती विचित्र खेळ असतो ना. काही लोक आपल्या आयुष्यात इतके जवळ असतात की त्यांचं महत्त्वच लक्षात येत नाही. सूर्य रोज उगवतो म्हणून त्याचं कौतुक राहत नाही, पण तो एक दिवस दिसला नाही तर त्याची किंमत कळते. काहीसं तसंच माझ्या आणि तिच्या नात्याचं होतं. आजही तिचं ते वाक्य आठवलं की मनाच्या कुठल्यातरी कोपऱ्यात हलकीशी वेदना जागी होते. कारण मी कधी तिच्याकडून प्रेमाची अपेक्षा केली नव्हती, पण तिने किमान माझ्या भावनांचं अस्तित्व तरी ओळखावं, एवढी एक छोटीशी इच्छा मात्र मनात कायम होती. पण कदाचित प्रत्येक प्रेमकहाणीला पूर्णत्व लाभावं असं काही नसतं. बहुतेक प्रेमं हे फक्त मनात जपण्यासाठीच असतं. त्याला नाव नसतं, हक्क नसतो, अपेक्षाही नसतात. फक्त एक निस्वार्थ जिव्हाळा असतो आणि आयुष्यभर मनात राहणारी एक हळवी जाणीव की, ज्याला आपण सर्वस्व मानलं, त्याला आपल्या प्रेमाची खबर नव्हतीच. आणि म्हणूनच आजही तिने अगदी सहजपणे बोललेले ते शब्द आठवले की, मनात नकळत एकच विचार धुमाकूळ घालू लागतो की, "तू म्हणालीस तुला मैत्री मिळाली नाही, प्रेम मिळालं नाही, पण तू कधी मागे वळून पाहिलं आहेस का.? तसा विचार तरी कधी केला आहेस का..? कदाचित तू जे काही शोधत होतीस, ते सगळं काही तुझ्या अगदी जवळच उभं होतं गं..!" 🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

शुक्रवार, १९ जून, २०२६

काय करावं..? ❤️‍🩹🫂

बऱ्याच दिवसांपासून त्याच्या डोळ्यांत एक न बोललेली घुसमट मला दिसत होती. तो नेहमीप्रमाणे मंदिरात यायचा, नमस्कार करायचा, दोन-चार शब्द बोलायचा आणि निघून जायचा, पण त्याच्या शांत चेहऱ्यामागे काहीतरी तुटत चाललं आहे, याची जाणीव मला प्रत्येक भेटीत होत होती. आज मात्र तो थांबला. बराच वेळ काही न बोलता उभा राहिला. मग अचानक म्हणाला, "साहेब, तिच्या आठवणी तर मी तिला परत करू शकत नाही, पण तिच्या माझ्याकडे असलेल्या काही वस्तू आणि आमच्या लग्नाच्या अल्बमचं आता मी काय करू...?"

त्याचा प्रश्न ऐकून मी क्षणभर निःशब्द झालो. कारण त्याने विचारलेला प्रश्न वस्तूंचा नव्हता, तो त्याच्या मनात अडकून पडलेल्या आयुष्याचा होता. त्या अल्बमच्या पानांमध्ये फक्त छायाचित्रं नव्हती, तर त्याची स्वप्नं होती. त्या वस्तूंमध्ये फक्त आठवणी नव्हत्या, तर त्याने जपलेला एक संपूर्ण संसार होता. त्याची सोडचिठ्ठी होऊन जवळपास वर्ष उलटलं होतं. काळ पुढे सरकत होता, ऋतू बदलत होते, त्या मंदिराच्या घंटाही रोज त्याच स्वरात वाजत होत्या, पण त्याच्या मनात मात्र वेळ जणू एका ठिकाणी येऊन थांबली होती. तो अजूनही त्या जुन्याच वळणावर उभा होता, जिथून त्याच्या आयुष्याने अचानक वेगळी दिशा घेतली होती.

खरं तर त्याला या सगळ्या गुंत्यात पडायचंच नव्हतं. त्याने संसाराला खेळ समजलं नव्हतं, तर जबाबदारी समजली होती. म्हणूनच नातं टिकवण्यासाठी त्याने स्वतःच्या इच्छा, स्वतःचा स्वाभिमान, स्वतःच्या भावना कितीतरी वेळा बाजूला ठेवल्या. प्रत्येक वेळी तडजोड केली. प्रत्येक वेळी स्वतःलाच समजावत राहिला. कदाचित पुढे सगळं ठीक होईल, या आशेवर तो जगत राहिला. पण काही नाती अशी असतात की, त्यांना वाचवण्यासाठी एकट्याने केलेले प्रयत्न अपुरे पडतात. आज तो ज्या वेदनेत जगतो आहे, ती वेदना त्याला मिळालेल्या जखमेची नाही, ती त्याने दिलेल्या प्रेमाची आहे. कारण जिथे प्रेम जास्त असतं, तिथे विरहही खोलवर जाऊन बसतो. तो अजूनही जुन्या आठवणी कुरवाळतो. जुन्या संदेशांमध्ये हरवतो. एखादं गाणं ऐकलं की थांबून जातो. एखादी जागा पाहिली की भूतकाळ त्याच्या डोळ्यांसमोर उभा राहतो. मी त्याला अनेकदा सांगितलं की, आयुष्य थांबत नाही. माणसांनी सोडलं तरी दिवस उगवणं थांबत नाही. पण काही सत्यं अशी असतात की ती समजून घ्यायला मनाला वेळ लागतो. आणि काही जखमा अशा असतात की त्यांच्यावर औषधापेक्षा स्वीकार जास्त काम करतो. त्याने विचारलेला प्रश्न आजही माझ्या मनात घुमतो आहे. त्या वस्तूंचं काय करावं, हा प्रश्न नव्हता. प्रश्न हा होता की, ज्याच्यावर जीवापाड प्रेम केलं, त्याच्या आठवणींचं काय करावं..? ज्या स्वप्नांसाठी आयुष्य पणाला लावलं, त्यांच्या राखेचं काय करावं..? आणि खरं सांगायचं तर, त्या प्रश्नाचं उत्तर माझ्याकडे आजही नाही. कारण काही आठवणी जाळता येत नाहीत, फेकता येत नाहीत, परत करता येत नाहीत. त्या फक्त मनाच्या एखाद्या कोपऱ्यात शांतपणे ठेवाव्या लागतात. काळाच्या स्वाधीन कराव्या लागतात. कदाचित एक दिवस तोही त्या अल्बमकडे बघेल आणि डोळे पाणावणार नाहीत. कदाचित त्या वस्तूंना हात लावताना त्याच्या छातीत कळ उठणार नाही. पण तो दिवस येईपर्यंत, तो एका अशा प्रवासावर आहे जिथे सोबत फक्त आठवणींची आहे आणि समोर दिसणारा रस्ता अजूनही धूसर आहे.!🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

बुधवार, १७ जून, २०२६

मी आकाशात हरवलेला पाऊस बोलतोय... ❤️‍🩹🫂

आज कित्येक दिवसांनी मी स्वतःशीच बोलायला थांबलो आहे. आकाशाच्या अथांग पोकळीत तरंगत असताना खाली नजर टाकली, आणि मनात एक अनामिक वेदना दाटून आली. धरती माझी वाट पाहते आहे, अगदी एखाद्या आईने परदेशी गेलेल्या आपल्या लेकराची वाट पाहावी तशी. दूरवरच्या शेतांमध्ये काळीभोर माती निपचित पडली आहे. तिच्या अंगावर भेगांची जाळी पसरली आहे. त्या भेगा फक्त जमिनीवर नाहीत, तर माझ्या मनावरही उमटल्या आहेत. प्रत्येक भेग मला विचारते आहे, "अरे.... कधी येणार रे तू..?" पण माझ्याकडे त्या प्रश्नाचं उत्तर नाहीये. गेल्या वर्षी याच दिवसांत मी अक्षरशः धुमाकूळ घातला होता. गेल्यावर्षी या दिवसात मी किती आनंदात होतो.! ढगांच्या खांद्यावर बसून गावोगावी फिरत होतो. माझ्या प्रत्येक सरीवर मोर थुईथुई नाचत होते. लेकरं अंगणात भिजत होती. शेतकरी आकाशाकडे पाहून हसत होता. आणि मी.? मीही तेव्हा मनसोक्त बरसत होतो. पण यंदा... यंदा काहीतरी हरवलं आहे. मी रोज ढगांची सभा भरवतो. त्यांना सांगतो, "चला, निघूया. आता वेळ आली आहे, आपली माणसं आपली वाट वाट पाहत आहेत." पण ढग शांत राहतात. वारे काहीतरी कुजबुजतात आणि पुन्हा दिशा बदलून निघून जातात. मी त्यांच्यामागे धावतो. त्यांना समजावतो, प्रसंगी रागावतोही. पण माझं ऐकणार कोण.? खाली एका गावात एक म्हातारा शेतकरी रोज सकाळी घराबाहेर येतो. आकाशाकडे पाहतो. डोळ्यांवर हाताची सावली धरतो. क्षणभर माझा शोध घेतो. मग निराश होऊन परत घरात जातो. त्याच्या त्या नजरेपासून मी स्वतःला लपवू शकत नाही. एका शिवारात नुकतंच पेरलेलं बीज मातीखाली पडून आहे. त्याला वाटत असेल, "आज येईल... उद्या येईल..." पण दिवसामागून दिवस सरत आहेत. एका लहान मुलाने शाळेच्या वहीचं पान फाडून होडी बनवून ठेवली आहे. मागच्या वर्षी जिथे पाणी वाहत होतं, तिथेच तो उभा राहून माझी वाट पाहतो आहे. मला त्याच्याजवळ जायचं आहे. त्या होडीला पाण्याचा रस्ता द्यायचा आहे. पण माझेच पाय जड झाले आहेत. रात्री कधी कधी मी काळ्या ढगांच्या आड लपून रडतो. माझे अश्रू कुणाला दिसत नाहीत. कारण ते जमिनीपर्यंत पोहोचतच नाहीत. मध्येच कुठेतरी हरवून जातात. लोक म्हणतात, पाऊस दगा देतोय. पण खरं सांगू? दगा मी कुणाला दिलेला नाही. दगा तर माझ्या स्वप्नांनाच मिळाला आहे. मीही तितकाच अस्वस्थ आहे, जितकी ही तहानलेली धरती आहे, ही माणसं आहेत. आणि म्हणूनच आज मी आकाशाच्या काठावर उभा राहून स्वतःलाच एक वचन दिलं आहे, जेव्हा येईन, तेव्हा फक्त थेंब घेऊन येणार नाही. सोबत मातीचा सुगंध आणीन. शेतकऱ्याच्या चेहऱ्यावरचं हरवलेलं हसू आणीन. लेकरांच्या होड्यांसाठी वाहणारं पाणी आणीन. आणि या प्रतीक्षेने थकलेल्या पृथ्वीच्या कुशीत असा विसावेन की तिला पुन्हा माझी उणीव भासणार नाही. तोपर्यंत... मी आकाशात हरवलेला, स्वतःच्या असहाय्यतेशी झुंजणारा, आणि प्रत्येक तहानलेल्या नजरेचं ओझं छातीत घेऊन भटकणारा पाऊस बोलतोय....

प्लीज... माझी मनस्थिती, माझी झालेली अडचण, पर्यायाने माझी बाजू ही समजून घ्या, आणि मला दोष देऊ नका.!🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

एक अंत.. एकांत ❤️‍🩹🫂

आयुष्यात एक वेळ अशी येते की, आपण अचानक थांबून मागे वळून पाहतो आणि लक्षात येतं की आपलं म्हणावं असं फारसं कुणीच नाही. मोजके एक-दोन मित्र, काही आठवणी आणि स्वतःशी चाललेला अखंड संवाद, एवढंच आपल्या सोबतीला उरलेलं असतं. तरुणपणी ही जाणीव फारशी टोचत नाही. कारण तेव्हा आपल्याभोवती माणसांची गर्दी असते. शिक्षण, नोकरी, गाठीभेटी, गप्पा, स्वप्नं आणि धावपळ यामध्ये एकटेपणाचा आवाज दबून जातो. पण जसजसं वय पुढे सरकतं, तसतसं माणसं आपापल्या दिशांना निघून जातात. प्रत्येक जण आपल्या संसारात, जबाबदाऱ्यांमध्ये आणि संघर्षांमध्ये गुंतून जातो. जे मित्र कधीकाळी दिवसातून अनेकदा भेटायचे, ते आता महिनोन्महिने संपर्कात नसतात. त्यांचं प्रेम कमी झालेलं नसतं, फक्त त्यांच्या आयुष्याला वेगळे केंद्रबिंदू लाभलेले असतात. आणि आपण मात्र त्यांच्या आठवणींच्या ठिकाणी उभे राहून जुन्या आवाजांचा प्रतिध्वनी ऐकत राहतो. अशा वेळी अचानक मनात एक विचार चमकून जातो की, पुढे म्हातारपणात काय.? जेव्हा शरीराची ताकद कमी होईल, नवीन नाती निर्माण करण्याची ऊर्जा उरणार नाही, आणि जुन्या नात्यांची वर्तुळं आणखी विरळ होतील, तेव्हा आपल्या सोबत कोण असेल.? ही कल्पना भयप्रद वाटते. कारण माणूस केवळ अन्न, वस्त्र आणि निवाऱ्याने जगत नाही, त्याला साक्षीदार हवे असतात. आपल्या आनंदाचे, दुःखाचे, यशाचे, अपयशाचे आणि अस्तित्वाचे. कुणीतरी असावं, ज्याला आपण अचानक फोन करू शकू, कुणीतरी असावं ज्याला आपल्या शांततेचाही अर्थ कळेल. एकाकी म्हातारपणाची भीती ही खरंतर मृत्यूची भीती नसते, ती विस्मृतीची भीती असते. आपण जगलो, हसलो, रडलो, प्रेम केलं, नाकारले गेलो, एकटे पडलो, तरीही हार मानली नाही, झगडत राहिलो, इच्छा नसतानाही जगत राहिलो, या सगळ्याची आठवण आणि जाण ठेवणारं कुणीच उरणार नाही, या शक्यतेची ती भीती असते. परंतु कदाचित आयुष्याचं एक सत्यही यामध्ये दडलं आहे. शेवटी प्रत्येक माणूस स्वतःचाच सर्वात जवळचा सोबती असतो. बाहेरची माणसं कमी-जास्त होत राहतात, पण स्वतःची साथ टिकवणं शिकणं ही आयुष्यभराची साधना असते. असं असलं तरीही कधीकधी रात्री उशिरा मनाच्या एखाद्या कोपऱ्यात हा विचार अलगद येऊन बसतो, आपल्याला खरंच शेवटपर्यंत कुणी सोबत असेल का.? आपल्याला आपल्यासारखं जपणारं कुणी भेटेल का.? हा शोध जगत राहण्याला, जगण्याचा अर्थ शोधण्याला अगदी शेवटच्या श्वासापर्यंत भाग पाडत राहणार.!🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

सोमवार, १५ जून, २०२६

एक कधीही न संपणारा प्रवास.... "मूव्ह ऑन" ❤️‍🩹🫂

"मूव्ह ऑन कर" हे दोन शब्द ऐकायला जितके सोपे वाटतात, तितके ते प्रत्यक्षात जगायला मात्र सोपे नसतात. लोक सहज म्हणतात, "आता विसरून जा", "पुढे बघ", "नवीन सुरुवात कर". पण आपल्या मनाला सांगितलेलं, आपलं मन प्रत्येक वेळी ऐकतंच असं नसतं. मी अनेकदा प्रयत्न केला आहे स्वतःला समजावण्याचा. स्वतःलाच सांगितलं आहे की जे गेलं ते गेलं, जे तुटलं ते तुटलं, जे मागे सुटलं, ते सुटलं. पण आठवणींचं काय..? त्या तर नकळत माझ्या मनाच्या कोपऱ्यात बसून राहतात. काही चेहरे, काही शब्द, काही क्षण आणि काही न बोललेली, तर काही बोललेली वाक्यं सतत सोबत चालत राहतात. तसं बाहेरून सगळं ठीक दिसत असतं, पण आत मात्र एक वेगळीच लढाई सुरू असते. प्रत्येक दिवस स्वतःला सावरण्याचा असतो आणि प्रत्येक रात्र पुन्हा जुन्या जखमांशी सामना करण्याची. लोकांना फक्त माझं हसणं दिसतं, पण त्या हास्यामागे दडलेली वेदना कुणालाच दिसत नाही. कधी कधी वाटतं की वेळ सर्व काही भरून काढते. पण काही जखमा अशा असतात की त्या भरत नाहीत, फक्त त्यांच्यासोबत जगायची सवय होते. वेदना कमी झाली असं वाटतं, पण एखादी आठवण पुन्हा सगळं ताजं करून जाते. ज्यांनी कधी मनापासून कोणाला जपलं आहे, ज्यांनी कोणासाठी स्वतःचा एक भाग गमावला आहे, त्यांनाच या फरफटीचा खरा अर्थ समजू शकतो. कारण इथे प्रश्न फक्त एखाद्या व्यक्तीला विसरण्याचा नसतो, तर त्या व्यक्तीसोबत जोडलेल्या स्वतःच्या एका भागाला मागे सोडण्याचा असतो. मी आजही चालतोय, जगतोय, हसतोय. पण याचा अर्थ असा नाही की मी पूर्णपणे पुढे निघून गेलो आहे. काही प्रवास असे असतात की त्यांचा शेवट नसतो. आपण फक्त चालत राहतो, आठवणींचं ओझं घेऊन. म्हणूनच आता कुणी "मूव्ह ऑन कर" असं म्हणालं की मला राग येत नाही. कारण त्यांना माझ्या मनातलं युद्ध दिसत नाही. ते फक्त निकाल पाहतात, संघर्ष नाही. आयुष्याच्या काही कथा अशा असतात की त्यांना पूर्णविराम नसतो. त्या फक्त स्वल्पविराम घेत पुढे सरकत राहतात. आणि कधी कधी तर, त्या "एका कथेतून" बाहेर पडण्यासाठी अख्खं आयुष्यही अपुरं पडतं.!🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

आपलेच दात आणि आपलेच ओठ... ❤️‍🩹🫂

कधी कधी आपण आपल्याच भावनांच्या चक्रव्यूहात असे काही अडकतो की, जिथून बाहेर पडण्याचा मार्ग सापडतच नाही. समोरच्या व्यक्तीची चूक असते, यात तीळमात्र शंका नसते. पण त्या क्षणी आपल्या डोक्यात संतापाचा जो काही आगडोंब उसळलेला असतो, तो आपल्याला हतबल करून सोडतो. रागाच्या भरात आपल्या तोंडून शब्दांचे असे काही बाण सुटतात, जे नंतर आपल्यालाच जखमी करत राहतात. कालांतराने जेव्हा वाद संपतो, वातावरण शांत होतं आणि मुख्य म्हणजे आपला तो अनावर झालेला राग विरून जातो, तेव्हा खऱ्या अर्थाने ख-या यातना सुरू होतात. मनात एक अनामिक हुरहूर दाटून येते आणि मन विचारू लागते की, खरंच इतकं बोलायची गरज होती का..? आता समोरची व्यक्ती कदाचित त्या सर्व गोष्टी विसरून, अगदी सहजपणे आपल्या आयुष्यात पुढे निघून गेलेली असते, तिच्या चेहऱ्यावर एक निवांतपणा असतो. पण आपण मात्र, आपणच रचलेल्या त्या शब्दांच्या ढिगाऱ्याखाली दबले जातो. आपली आंतरिक संवेदनशीलता आपल्याला शांत बसू देत नाही. आतल्या आत एक कासावीसपणा, एक बोचणारी टोचणी आपला जीव गुदमरवून टाकते. ज्याने चूक केली तो सुखाने झोपला आहे, आणि ज्याने केवळ संताप व्यक्त केला, तो पश्चात्तापाच्या आगीत होरपळतोय, हा विरोधाभास आपल्या मनाला फार वेदना देत असतो. शब्द हे धनुष्यातून सुटलेल्या बाणासारखे असतात, हे त्रिकालाबाधित सत्य अशा वेळी काळजात फार फार खोलवर रुततं. आपण स्वतःलाच गुन्हेगाराच्या पिंजऱ्यात उभं करतो, स्वतःवरच चिडतो, आणि मनातल्या मनात त्या व्यक्तीची माफी मागू लागतो. आपली ही अवस्था, हा कासावीसपणा दुसऱ्या कोणामुळे नाही, तर आपल्याच चांगुलपणामुळे आणि अति संवेदनशील मनामुळे निर्माण झालेला असतो, जो समोरच्याला कधीच दिसत नाही.!🎭

#आयुष्य_वगैरे ❤️‍🩹🫂

बेरंग... ❤️‍🩹🫂

आणि शेवटी आज मी तिला तो मेसेज पाठवलाच. हो... इंग्रजीत.! मला मुळात इंग्रजीत बोलायला किंवा त्या भाषेत व्यक्त व्हायला अजिबात आवडत नाही. पण इतकी...